Governing a frontier sancak in the Ottoman Empire: Notables, tribes and peasants of Muş (1820s-1870s)

---

Tezin Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Boğaziçi Üniversitesi, ATATÜRK İLKELERİ VE İNKILAP TARİHİ ENSTİTÜSÜ, ATATÜRK İLKELERİ VE İNKILAP TARİHİ ENSTİTÜSÜ, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2018

Tezin Dili: İngilizce

Öğrenci: GÜLSEREN DUMAN KOÇ

Danışman: NADİR ÖZBEK

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu tez on dokuzuncu yüzyılın idari, iktisadi, ve sosyal dönüşümlerinin Osmanlı İmparatorluğu'nun bir sınır bölgesinde yer alan Muş sancağı üzerindeki etkilerini incelemektedir. Dağlık bir coğrafyada verimli bir ova üzerinde kurulu, heterojen bir nüfusu ve göçebe ve yarı-göçebe aşiretleri barındıran bir sınır bölgesinin Tanzimat dönemi öncesinden Tanzimat dönemine geçiş sürecine odaklanmaktadır. Rusya ve Iran imparatorlukları ile sınır, tarımsal açıdan oldukça verimli ve çok sayıda aşiretin yaşadığı bu bölgenin idaresi ve bölgede düzenin ve güvenliğin sağlanması için yerel güç odaklarının işbirliği oldukça elzemdi. Bu nedenle, böyle bir sınır bölgesinin idaresi farklı güç odakları arasındaki müzakereye dayalıydı. Bu çalışma öncelikle, güçlerini ırsi olarak ve geniş muafiyetlerle kontrol ettikleri geniş toprak parçalarından - yurtluk-ocaklıklardan - ve göçebe ve yarı-göçebe gruplar üzerindeki etkilerinden alan Kürt ileri gelenlerinin Tanzimat öncesi dönemde rollerini ve işlevlerini incelemektedir. Daha sonrasında ise, Tanzimat reformları ile gerçekleşen idari ve iktisadi merkezileşmeye bahsi geçen ileri gelenlerin ne tür tepki verdikleri ve nasıl uyum sağladıkları üzerinde durmaktadır. Böylelikle, Muş sancağına odaklanarak Tanzimat reformlarının uygulanmasını inceleyen bu çalışma, özellikle Muş ahalisi ve aşiretleri üzerindeki etkileriyle ilgilenerek bu reformların tamamlanmasında yerel güç odaklarının aracı rolünün, yerel bilgi ve deneyiminin ne derece önem arz ettiğini göstermektedir.