A three-layered analysis of Turkey's social and economic support program: Intentions, implementations, and gender outcomes


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Boğaziçi Üniversitesi, SOSYAL BİLİMLER ENSTİTÜSÜ, SOSYAL BİLİMLER ENSTİTÜSÜ, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2020

Tezin Dili: İngilizce

Öğrenci: ŞEHİDE ZEHRA KELEŞ YÜKSEL

Danışman: BİRAY KOLLUOĞLU YENAL

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Hem demografik hem politik olarak yeni bir toplumsal risk haline gelen tek ebeveynli haneler üzerinde sosyal yardım mekanizmalarının öneminin artması geleneksel evlilik kurumunun geçici olarak görünmez kıldığı kadın yoksulluğunun üzerindeki örtüyü kaldırdı. Bu bağlamda; sosyal yatırım paradigması kadınların annelikleri üzerinden yararlanabileceği birtakım hakları gündeme getirdi. Bu tez, boşanma ile görünür hale gelen bir ekonomik kırılganlığı daha çok yalnız annelerin yararlandığı sosyal yardım programı Sosyo-ekonomik Destek Hizmeti (SED) üzerinden irdeliyor. Dört bürokrat, sekiz sosyal çalışmacı ve on bir yararlanıcı bekar anne ile yaptığım görüşmeler; tasarlanan, uygulanan ve deneyimlenen SED arasındaki açılmanın aileci siyasete hem meydan okuyan hem de ona yeniden rota oluşturan niteliğini ortaya koyuyor. En önemlisi, SED normatif ailenin dışında yeni bir hayat kurmak isteyen kadınların elini güçlendiriyor. SED'in diğer planlanmamış sonuçları ise şunlar: Yararlanıcıların yeteri kadar alternatifsiz olup olmadığının izini süren kriterler kadınları erkekler ile devlet arasında bir seçime zorluyor ve kadınlar daha çok istikrar vaat eden devletin bütçesine bağımlı kalmayı yeğliyor. Bakım politikaları alternatif yaratmakta başarısız olduğu için sıkıştırılmış annelik hükümetin sıcak aile ortamı idealini baltalıyor. Ayrıca, çocuk yoksulluğu toplumsal cinsiyet meselesinden azade düşünüldüğü için yoksulluğun nesilden nesile aktarılması önlenemiyor. Sonuç olarak; bu tez normlar ve idealler etrafında tasarlanan bir zihinsel inşa olan politikanın uygulayıcı eliyle ve diğer politikalarla ilişkilenerek tam da varoluş amacıyla çelişen yeni ihtimaller doğurabileceğini gösteriyor.