Reading span tests as predictors of L2 reading comprehension: Investigating differences in task design and assessment through behavioral and eye movement data
Tezin Türü: Doktora
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Boğaziçi Üniversitesi, SOSYAL BİLİMLER ENSTİTÜSÜ, SOSYAL BİLİMLER ENSTİTÜSÜ, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2012
Tezin Dili: İngilizce
Öğrenci: OYA ÖZEMİR
Danışman: NACİYE GÜLCAN ERÇETİN KOCA
Özet:Bu çalışmanın temel amacı okuma aralığı testlerindeki (OAT) metodolojiktutarsızlıkların testlerin yapısal geçerliliğini nasıl etkilediğini incelemektir. İşlerbellek (İB) ölçüleri arasında okuma aralığı testi hem ana dilde (D1) hem de ikincidilde (D2) okuduğunu anlama ile yüksek korelasyon göstermiştir. Bu testler işlemyapma (ikincil görev) ve bilgi depolama (birincil görev) görevlerinin aynı andayapılmasını gerektiren iki bileşenden oluşmaktadır. Fakat testlerde kullanılan işlemegörevi türü (sözdizimi ya da anlam doğruluğunun yargılanması), testin uygulandığıdil (D1 ya da D2) ve notlandırma yöntemi (depolama ve işlem yapma puanlarınınayrı ayrı ya da birleşik puanın alınması) ikinci dilde yapılmış çalışmalarda değişiklikgösterir. Bu nedenle, bu çalışmada D2'de okuduğunu anlama ve İB arasındakiilişkinin farklı türde OAT'ler ile araştırılması amaçlanmıştır.Bu amaçla, hem davranışsal (Birinci Çalışma) hem de göz hareketleri (İkinciÇalışma) çalışmaları yapılmıştır. Her iki çalışmada da kullanılmak üzere toplam dörtadet OAT hazırlanmıştır. Bu testler kullanılan ikincil görev (sözdizimi ya da anlamdoğruluğunun yargılanması) ve testlerin uygulandığı dil (D1 ya da D2) bakımındanfarklılık göstermiştir. Her test yarısı kontrol cümleleri diğer yarısı sözdizimsel ya daanlamsal aykırılık içeren 42 bağımsız cümleden oluşmuştur. Sözdizimine dayalıOAT'de katılımcılardan cümlelerin dilbilgisi açısından doğru olup olmadığına,anlama dayalı OAT'de cümlelerin anlamsal açıdan doğru olup olmadığına kararvermeleri istenmiştir. İşleme görevinin yanı sıra katılımcılardan her cümleninsonundaki kelimeyi hatırlamaları istenmiştir. Bu testler hem işleme ve depolamabileşenleri için ham puanların alınması hem de her iki bileşenin birleşik puanlarınınalınmasıyla puanlandırılmıştır. D2'de okuduğunu anlamayı ölçmek için NelsonDennyokuduğunu anlama alt testi kullanılmıştır. Katılımcılar, anadili Türkçe olan veD2 olarak İngilizce'yi geç yaşta öğrenmeye başlayan ve bu dilde kısmen yeterli olanyetişkinlerden oluşmuştur.Birinci çalışmada, D1 ve D2'de uygulanan OAT'lerden elde edilen depolama veişlem yapma puanları ile bunların birleşik puanlarının güvenilir ve yorumlanabilirfaktörler oluşturup oluşturmadığı ve D2'de okuduğunu anlamada ne kadar varyansaçıkladıkları incelenmiştir. Veriler Temel Bileşenler Çözümlemesi (TBÇ) ve adımsalçoklu regresyon çözümlemesi yapılarak incelenmiştir. TBÇ sonuçları, D1 ve D2'deOAT'lerin işleme ve depolama bileşenlerinin ham puanlarının üç faktörden, yanidepolama, sözcüksel/anlamsal işleme ve D1'de sözdizimi işlemesinden oluştuğunuortaya çıkarmıştır. Ancak, regresyon çözümlemesi D2'de okuduğunu anlamadavaryansın D1'de sözdizimi işlemesini dışarıda bırakarak depolama vesözcüksel/anlamsal işleme faktörleri tarafından açıklandığını göstermiştir. Birleşik vipuan kullanıldığında ise D1 ve D2'de OAT'lerin tek faktör oluşturduğu ve bufaktörün D2'de okuduğunu anlamada önemli miktarda varyans açıkladığıgörülmüştür. İkinci çalışma ise D2'de OAT ikincil görev olarak sözdizimi ya daanlam doğruluğunun sorgulanmasını içerdiğinde göz hareketlerinin değişipdeğişmediği incelenmiştir. İkinci çalışmanın sonuçlarına göre göz hareketlerianlamsal ve sözdizimsel hata içeren cümlelerde farklılık göstermiştir. İlaveten,katılımcıların göz hareketleri yapılarının daha önce D1 olarak İngilizce'de yapılanaraştırmalardaki katılımcıların göz hareketleri yapılarına anlamsal aykırılıklarınişlemesinde benzediğini ama sözdizimi hataları işlemesinde benzemediğinigöstermiştir.Bu sonuçlar, OAT'nin depolama bileşenini ne ikincil görevin dilsel yapısının ne degörevin uygulandığı dilin (D1 ya da D2) etkilediğini göstererek İB'nin depolamafonksiyonunun görev ve dilden bağımsız olduğunu ortaya koymuştur. Öbür taraftan,aynı sonuç işleme görevi için bulunamamıştır. Diğer bir deyişle, D1 ve D2'deanlamsal işleme ve D2'de sözdizimsel işleme, D1'de sözdizimsel işlemeyi dışarıdabırakarak, benzer işlemleri içermektedir. Bu sonuç ve göz hareketleri yapılarısonuçları Ullman'ın D2 edinimi ile ilgili bildirimsel/yöntemsel modeli bağlamındayorumlandığında D2'yi geç öğrenmeye başlayanların D2 sözdizimini işlemedebildirimsel belleğe daha çok dayandığını ortaya koymuştur. Sonuçlar, D2'deokuduğunu anlamanın büyük ölçüde bildirimsel belleğe dayanan D1 ve D2'desözcüksel/anlamsal bilgiye ve D2'de sözdisimsel işleme yollarına dayandığını ortayakoymuştur.Bu sonuçlara bağlı olarak, D2'de yapılan araştırmalarda daha iyi geçerlilik eldeetmek için D1 ya da D2'de anlamsal doğruluğun yargılanmasını içeren OATkullanılması önerilmiştir. Buna ilaveten, birleşik puanlar ikincil görevin etkileriniyansıtmadıkları için İB kapasitesi ölçüsü olarak birleşik puanlar yerine depolamapuanlarının kullanılması önerilmiştir.