Labor process in the service sector: The case of tourism service workers in holiday villages on the southern coast of Turkey, 1980-2012

---

Tezin Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Boğaziçi Üniversitesi, ATATÜRK İLKELERİ VE İNKILAP TARİHİ ENSTİTÜSÜ, ATATÜRK İLKELERİ VE İNKILAP TARİHİ ENSTİTÜSÜ, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2017

Tezin Dili: İngilizce

Öğrenci: HÜSEYİN YENER ERKÖSE

Danışman: BERNA YAZICI TEPEYURT

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu tez Manavgat (Antalya) ve Fethiye (Muğla)'daki kitle turizmine yönelik tatil köylerinde çalışan turizm hizmet işçilerinin istihdam ve çalışma şartlarını araştırır. Tatil köylerinin işyeri ve üretim yeri olma özelliklerini vurgulayarak buralarda gerçekleşen hizmet üretim ilişkilerini işçilerin bakış açısından inceler. Marksgil Emek Süreci Teorisini kullanarak, hizmet sektöründeki endüstrileşme temayülünü ortaya koymayı hedefler. Böylece, gelişen bir ülkede hızla büyüyen bir sektör içinden, hizmet sektöründe sermaye-emek ilişkilerini anlamaya katkı sunar. Bu çalışma tatil köylerindeki turizm hizmetlerinde görülen endüstrileşmenin, turizm firmalarının 1990'lı yılların ortalarında pazarlama stratejilerinde yaptıkları değişiklik sonucu yükselen rekabetin bir unsuru olduğunu savunur. Bahsi geçen değişim sonucunda sermayenin emek üzerinde uyguladığı kontrol yöntemleri, istihdam ve çalışma kosulları, işçilerin becerileri ve vasıflarıyla isçilerin sermayenin artan baskısına verdigi tepkiler bu çalışmanın ana konularıdır. Bu bağlamda bu tez, hizmet sektörünün ekonomide ağırlığının arttığı ve esnek üretimin yaygınlaştıgı bir dönemde, sermayenin emek üzerindeki kontrolünü yoğunlaştırıp çesitlendirirken emeğin de farklı biçimlerde sermayeye direnmeye devam ettiğini savunur. Sermaye ve emek arasindaki bu ilişki yapısal karşıtlık içinde sürer. Tez işyerleri olan tatil köylerinde yapılan etnografik saha araştırmasına dayanır. Araştırma bir yandan hizmet işçileri ile gerçekleştirilen derinlemesine mülakatları, bir yandan da bu tatil köylerinden birinde iki aylık bir formel çalışma hayatının da yer aldığı katılımcı gözlem metodunu içerir.