A semantic description of Turkish conditional sentences


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Boğaziçi Üniversitesi, SOSYAL BİLİMLER ENSTİTÜSÜ, SOSYAL BİLİMLER ENSTİTÜSÜ, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2021

Tezin Dili: İngilizce

Öğrenci: BERGÜL SOYKAN

Danışman: ÖMER FARUK DEMİROK

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu tez, temel olarak üç farklı biçimbirimin (geniş zaman, koşul ve geçmiş zaman belirteçleri) yorumlarına odaklanarak, Türkçedeki koşullu ifadeler için anlambilimsel bir açıklama sağlamayı amaçlamaktadır. Göksel ve Kerslake (2005) koşullu yapıların anlamlarının bu belirteçlerden nasıl etkilenebileceğini kısaca açıklasa da, onların anlamsal katkıları hakkında ayrıntılı bir çalışma yapılmamıştır.Bu nedenle, burada onların koşul cümleleri bağlamındaki anlamları için yarı resmi bir açıklama sunuyorum. İlk olarak, öncülde bulunan geniş zaman belirteci için, koşullu ifadedeki kip operatörününün zamanını sözce zamanından geleceğe kaydırabileceğini öneriyorum. Diğer yandan, eğer geniş zaman belirteci geleceğe yönelik okuması yerine karakterize edici okumasını seçerse, durumlar üzerinde nicelleştirme yapan bir operatör olarak işlev görüyor. İkinci olarak, koşul biçimbirimi ile ilgili olarak, farklı anlam katkıları olan iki ayrı belirteç olduğunu savunuyorum. -(y)sA bildirme koşul belirtecinin hem öncülü hem de sonucu için "epistemik olarak olası" önvarsayımı atadığını, buna ek olarak -sA dilek koşul belirtecinin öncül için belirli bir "olasılık" önvarsayımı getirdiğini iddia ediyorum. Son olarak, geçmiş zaman belirteci ile ilgili olarak, her iki koşul türünde de zamansal anlamını koruduğu fikrine katılıyorum. Yine de dilek koşul belirteci ile kullanıldığında, koşul cümlesinin kip zamanı olarak yorumlandığını ve koşul cümlesinin bu bağlamda herhangi bir önvarsayımı olmadığını ileri sürüyorum. Sonuç olarak, geçmiş dilek koşulu ile onun bildirme niteliğindeki karşılığı arasındaki skaler rekabet nedeniyle, geçmiş dilek koşullu yapısı için karşıolgusallık iması ortaya çıkıyor.