Characterization of GPR139 and investigating its possible role in brain development

---

Tezin Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Boğaziçi Üniversitesi, FEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ, FEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2022

Tezin Dili: İngilizce

Öğrenci: TOLGA ASLAN

Danışman: NECLA BİRGÜL

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

G protein ilintili reseptörler oldukça genis bir hücre yüzeyi reseptör ailesidir ve görüsten çesitli nörolojik fonksiyonlara kadar çesitli görevler üstlenirler. GPCRlar ilaç sanayi için önemli bir hedeftir ve su anda piyasadaki ilaçların üçte birinden fazlası GPCRları hedefler. Oldukça yogun bir sekilde arastırılmalarına ragmen, hala 140 kadar yetim GPCR bulunmaktadır. GPR139, rodopsin ailesine ait bir yetim GPCR'dır ve medyal habenulada anlatıma sahiptir. Dogal ligandı hala bilinmemekle birlikte, üstlendigi görev de henüz bilinmemektedir. Çalısmalarımızın basladıgı zamanlarda GPR139'un olası görevleri için literatür kaynakları dikkat eksikligi ve hiperaktivite bozuklugu, Alzheimer Hastalıgı gibi nörolojik hastalıkları belirtmekteydi. Çalısmamızın amacı, GPR139'un beyin gelisimindeki olası etkilerini bir Gpr139 knock-out fare modeli olusturarak ölçmek, ve yetiskin beyinlerindeki görevini ise in vivo ablasyon ile tespit etmektir. Deneyler sonunda hayvanlar çesitli davranıs deneylerine tabi tutularak gen silme ve ablasyonun etkileri ölçüldü. Bu deneylere ek olarak Gpr139 'un daha iyi karakterize edilebilmesi için çesitli biyoenformatik analizler de gerçeklestirildi. Elde ettigimiz sonuçlara göre Gpr139 geni, embriyonik gelisme sürecinde beyin dokularında günlere göre farklı anlatıma sahiptir. Bu farklı anlatım DNA metilasyonu ile degil, büyük ihtimalle histon modifikasyonları ile kontrol edilmektedir. Ayrıca, GPR139 ablasyonunun farelerde uzamsal ögrenim, lokomotor aktivite, tanıma hafızası ve endise üzerinde anlamlı bir etkisi yoktur.