Reinstitutionalizing Turkey: The new right experience

---

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Boğaziçi Üniversitesi, ATATÜRK İLKELERİ VE İNKILAP TARİHİ ENSTİTÜSÜ, SİYASİ TARİH ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2003

Tezin Dili: İngilizce

Öğrenci: AHMET BEKMEN

Danışman: MEHMET ASIM KARAÖMERLİOĞLU

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

ÖZET Bu tez, Türkiye örneği üzerinden Yeni Sağ ve demokrasi arasındaki ilişkileri, kurumsallaşma dinamikleri üzerinden incelemektedir. 1980 sonrası Türkiye'sinde uygulanmaya başlanan Yeni Sağ politikaların teorik ve tarihsel arka planının yanında, merkezi devlet aygıtının değişimindeki rolü de ele alınmıştır. Ayrıntılı örnek olay incelemesi olarak da 1984 yılında kurulan Bûyûkşehir Belediye yapılanması ele alınmış ve tez boyunca ortaya konan kurumsallaşma eğilimlerinin somut tezahürü ortaya konmaya çalışılmıştır. Yeni Sağ'ın devlet aygıtının yeniden düzenlenmesi konusunda ortaya koyduğu eğilim ilk bakışta, liberal demokrasilerin temel yapılanması olarak bilinen yasama, yürütme ve yargı dengesine dayanan rejimin, yürütme gücünün güçlendirilmesi yoluyla destabilize edilmesi olarak görünür. Fakat, daha dikkatli bir analiz, devlet aygıtı içinde güçlenen unsurun yürütme gücü olmadığını, yürütme gücü içinde bulunan ve üst düzey ekononmi yönetiminde bulunan kişilerden oluşan bir grubun, devlet aygıtının diğer bileşenlerini paralize ederek, karar alma mekanizmalarında büyük bir etkinlik kazandığını gösterir. Dolayısıyla Yeni Sağ, karar alma mekanizmalarının merkezileşmesi sürecinde yeni bir evreyi teşkil eder. 1980 sonrası Türkiye'si de, özellikle geleneksel bürokratik mekanizmaların ve yargısal kontrol mekanizmalarının devre dışı bırakılmasına yönelik uygulamalarla, bu eğilime iyi bir örnek oluşturur. Fakat, bu eğilim salt merkezi devlet aygıtının düzenlenmesi noktasında ele alınamaz. Kurumsallaşma dinamiklerinin daha genele yayılması ve karar alma mekanizmalarının teknokratik bir tarzda merkezileştirilmesi, devlet aygıtının her kademesinde görünen bir özellik haline gelir. Büyükşehir Belediyeleri bu konuda iyi bir örnek olarak karşımıza çıkar.