U.S. Policy towards the kurds since the 1970 s


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Boğaziçi Üniversitesi, ATATÜRK İLKELERİ VE İNKILAP TARİHİ ENSTİTÜSÜ, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2002

Tezin Dili: İngilizce

Öğrenci: MAKİKO Aİ

Danışman: MEHMET ASIM KARAÖMERLİOĞLU

Özet:

Makiko Ai'in Atatürk İlkeleri ve Inkilap Tarihi Enstitüsü'e Ekim 2001'de Sunduğu Tezin Özetidir. Başlık: AMERICA BİRLEŞİK DEVLETLERİMİN 1970 SONRASI KÜRTLERE YÖNELİK POLİTİKALARI Bu tezde Amerika Birleşik Devletleri'nin özellikle Kuzey Irak'ta Kürtlere karşı sergilediği politikalar tartışılmaktadır. 1970 'lerden başlayan ve 1990ların ortalarına kadar devam eden bir döneme odaklanmış olunmakla birlikte Kürtlerin kısa bir tarihi yanında yaşadıkları bölgeler ve nüfus bilgileri de I. Bölümde verilmiştir. Kürt probleminin kökenleri ayrıca Osmanlı Devleti'nin Avrupalı Güçlerce 19 yüzyılda paylaşılma mücadelesi çerçevesinde ele alınmıştır. Bunun yanında Kürt milleyetçiliğinin gecikmiş tezahürü etnik ve kabile yapılanması gibi faktörlere bağlı olarak sosyal açıdan ele değerlendirilmeye çalışılmıştır. II. Bölüm 'de, A.B.D.'nin Kürtlere yönelik politikaları 70 'lerden başlayarak Iran-Irak savaşı öncesi döneme kadar değerlendirilmektedir. Bu bölümde A.B.D.'nin yanında İsrail'in de Kürtleri Irak'taki merkezi hükümete karşı desteklediği görülmektedir. Bu dönemde A.B.D., Iran Şahı ile iyi ilişkiler kurmuş olup Amerikan ve İsrael ajanları da Kürt isyancılarım Saddam hükümeti'ni zayıflatmak için kullanmışlardır. Ancak Iran ve Irak'ın 1975'te anlaşmaya imza atmaları ile Kürtler ihanete uğramışlardır. Daha sonraları Iran-Irak Savaşı'nın başlamasıyla Kürt isyancılar tekrar aktif faaliyete geçmişlerdir. Gerek İran ve gerekse de Irak Kürtleri diğer tarafı zayıflatmak amacıyla "etnik koz" olarak kullanmışlardır. Suriye de Kürtleri Irak'a karşı kullanmıştır. III.Bölüm'de Iran-Irak Savaşı sonrası dönem ele alınmaya çalışılmıştır. Savaştan sonra Irak'ın Kürtlere karşı zehiri gaz atakları yaptığı yönünde suçlamalar olmuştur. A.B.D. hükümeti, içerde ve dışarda konu nedeniyle çeşitli baskı altında kalmış olsa da Irak'ı Kürtlere karşı zehirli gaz kullandığı yönünde suçlamada bulunmak için isteksiz davranmıştır. Sonuçta A.B.D.'nin ve Batılı devletlerin konuya yaklaşımı daha çok insani boyutta sınırlı kalmıştır. Ancak sözkonusu yaklaşımlar Irak'ın Kuveyt'i işgal etmesiyle değişmiştir. IV. Bölüm A..B.D.'nin Körfez Savaş sonrası Kürtleredönük politikaları ele almaktadır. Kürtler bir kere daha Amerikalılar tarafından Irak'a karşı kullanılmışlardır. Türkiye ise bu dönemde Kuzey Irak'ta bağımsız bir Kürt devleti kurulması olasığı üzerine endişelenmiştir. Türkiye'yi bu endişelere kendi iç sorunları sürüklenmiştir. Körfez Savaşı'ndan sonra A.B.D. bile bölge ülkelerinin isteklerine karşı gelemeyerek bir Kürt devleti kuramamıştır. Sonuç olarak Kürtlerin her zaman "piyon" niyetine kullanıldıkları görümektedir. Bu tezde Amerika'nın Kürtlere yönelik belirlenmiş ve istikrarlı bir politikası olmadığı gösterilmeye çalışılmıştır. Nihai olarak ise Kürtlerin A.B.D. 'nin Ortadoğu polikalarının şekillendirilmesinde kalıcı bir rol oynamadıkları görülmektedir. vı