Children's comprehension of presuppositions introduced by focus particles: Evidence from Turkish

---

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Boğaziçi Üniversitesi, SOSYAL BİLİMLER ENSTİTÜSÜ, SOSYAL BİLİMLER ENSTİTÜSÜ, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2018

Tezin Dili: İngilizce

Öğrenci: SİMGE TOPALOĞLU

Danışman: HAYRİYE MİNE NAKİPOĞLU DEMİRALP

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu tez Türkçe konuşan çocukların ekleyici odak parçacığı dA ve ölçekli ekleyici odak parçacığı bile'nin önvarsayımlarını nasıl yorumladıklarını araştırmaktadır. Deney 1 çocukların iki farklı dA'yı ((i) ekleyici odakları veya (ii) karşıtsal konuları ifade eden) ve bunların farklı önvarsayımlarını ve sezdirimlerini ayırt etmek için bürünsel ipuçlarını kullanıp kullanamadıklarını incelemektedir. Sonuçlar 6 yaşın üstündeki çocukların bu yetkinliğe sahip olduğunu, ancak daha küçük çocukların karşıtsal okumaları yeğlediğini göstermektedir. Deney 2 dA'nın kavranışını dA'nın nesneyle ilişkili olduğu NÖE tümceleri kullanarak test etmektedir. Deney 1'in aksine, Deney 2 bir ekleyici odak yanlılığı bulgulamaktadır. Çocukların yorumlarının her iki deneydeki ortak noktasının özne-odaklı okuma tercihi olduğu görülmektedir. Bu sonuçlar küçük çocukların nesneleri odak olarak yorumlama yönünde bir öntanımlı strateji kullandığı hipotezini desteklemektedir. Deney 3 bile'nin kavranışını incelemektedir. Sonuçlar Türkçe konuşan çocukların 5 yaşından itibaren bile'yi yorumlamak konusunda genelde iyi olduğunu, ancak yetişkin düzeyine 7 yaşında eriştiklerini göstermektedir. Kutuplanmanın da bile'nin yorumlanışı üzerinde önemli bir etkisi olduğu bulgulanmıştır. Çocuklar bile'yi olumsuz tümcelerde olumlu tümcelere göre daha iyi kavramıştır. Olumlu ve olumsuz tümceler arasındaki bu fark ise bile'nin sezdirimlerinin olumsuz tümcelerde olumlu tümcelere göre daha dirençli olmasıyla açıklanması mümkün olabilir. Yetişkinlerle yapılan bir kabul edilebilirlik anketi bu hipotezi destekler yönde kanıtlar sunmuştur.