Social development as a governmental strategy in the Southeastern Anatolia Project
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Boğaziçi Üniversitesi, ATATÜRK İLKELERİ VE İNKILAP TARİHİ ENSTİTÜSÜ, ATATÜRK İLKELERİ VE İNKILAP TARİHİ ENSTİTÜSÜ, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2004
Tezin Dili: İngilizce
Öğrenci: NİLAY ÖZOK
Danışman: NADİR ÖZBEK
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Atatürk İlkeleri ve inkılap Tarihi Enstitüsü' nde Yüksek Lisans derecesi için Nilay Özok tarafından Eylül 2004'te teslim edilen tezin kısa özeti Başlık: Güneydoğu Anadolu Projesi'nde Bir Yönetim Stratejisi Olarak "Sosyal Kalkınma" Bu tez, 1990'lı yıllarda Güneydoğu Anadolu Projesi'nde bir yönetim stratejisi olarak "sosyal kalkınma" nın ortaya çıkışım ve dönüşümünü incelemektedir. 1970'li yıllarda Fırat-Dicle havzasında bir dizi baraj, sulama kanalı ve hidroelektrik enerji santrali kurmak üzere altyapı projesi olarak ortaya çıkan GAP, 1990'lı yılların başlarında sosyal kalkınmnın önemli bir mesele olduğu bir "entegre kalkınma projesi" ne dönüştürüldü. GAP, 1990'lı yılların sonlarında ise, devlet-eksenli kalkınmadan piyasa eksenli kalkınma modeline geçen küresel kalkınma söyleminin etkisi altında, neo-liberal kalkınma pratiklerinin gereklerine göre yeniden yapılandırılan farklı bir "sosyal kalkınma" nosyonuna sahip olan "sürdürülebilir insani gelişme" söylemini benimsedi. Türkiye'de 1960'lı yıllardan beri hükümetlerin bölgesel kalkınma kaygılan, erken Cumhuriyet döneminden beri yönetimle gerilimli bir ilişkisi olan Kürt nüfusunu kontrol etme kaygılarıyla iç içe geçti ve hatta bunun bir aracı oldu. Dolayısıyla GAP örneğinde de Kürt sorunuyla başetme, hükümetlerin Doğu' ya sosyal kalkınmayı getirme çabalarının altında yatan en önemli rasyonel oldu. Bu yüzden, GAP'ın içerdiği sosyal kalkınma da, devletin bölgedeki nüfusu kontrol etmek için ortaya koyduğu bir yönetim stratejisi olarak düşünülmelidir. Kürt sorunu ile bölgesel kalkınma politikaları arasındaki bu ilişkisellikten yola çıkarak bu tez GAP'taki sosyal kalkınma nosyonunu, ortaya çıkışı ve dönüşümünün altında yatan yönetimsel rasyonellere, kullanılan teknolojilere ve öngörülen özne-oluşturma süreçlerine bakarak incelemektedir. Bu şekilde, bu tez, "kalkınma" kavramım eleştirmeden verili bir bütün kabul eden GAP üzerine yapılmış çalışmalara eleştirel bir bakış açısı sunmayı amaçlamaktadır. iv