Kurds and the left in Turkey in the 1970s: Imperialism as a "traveling theory

---

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Boğaziçi Üniversitesi, ATATÜRK İLKELERİ VE İNKILAP TARİHİ ENSTİTÜSÜ, MODERN TÜRKİYE TARİHİ ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2025

Tezin Dili: İngilizce

Öğrenci: OZAN POLAT

Danışman: MEHMET ASIM KARAÖMERLİOĞLU

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu tez, 1970'lerde Türkiye'de faaliyet gösteren sosyalist bir dergi kolektifi olan Rizgari'nin entelektüel ve siyasi çerçevesini incelemektedir. Kürt siyasi hareketi ile sosyalist geleneğin kesişim noktasında konumlanan Rizgari, hem yerel dinamikler hem de küresel teorik tartışmaların şekillendirdiği kendine özgü bir kavramsal yaklaşım geliştirmiştir. Çalışma, özellikle Ruy Mauro Marini tarafından ortaya atılan "alt-emperyalizm" kavramının grup tarafından yorumlanmasına odaklanmaktadır. Rizgari, bu kavramı doğrudan benimsemek yerine, Türkiye'nin bölgesel rolünü ve Batılı güçlerle ilişkilerini analiz etmek için uyarladı. Buna paralel olarak, grup, Kürt nüfusun yoğun olduğu bölgelerde uygulanan idari, kültürel ve ekonomik uygulamalara, kontrol ve entegrasyon mekanizmaları olarak gördüğü eleştirel bir bakış açısı getirdi. Tez, Edward Said'in "gezgin teori" kavramını kullanarak, belirli teorik araçların farklı tarihsel ve siyasi bağlamlarda nasıl yeniden şekillendirildiğini izlemektedir. Rizgari'nin seçilmiş yayınlarını analiz ederek, çalışma, dönüşümün yaşandığı on yıl boyunca Türkiye'de faaliyet gösteren siyasi aktörler tarafından küresel sol ve sistem karşıtı fikirlerin nasıl karşılandığı, yeniden yorumlandığı ve yerelleştirildiğinin anlaşılmasına katkıda bulunmayı amaçlamaktadır.