Trauma, Belonging and Nostalgia: Situating Ünye's Armenians in the Displacement of the Early 20th Century

---

Tezin Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Boğaziçi Üniversitesi, SOSYAL BİLİMLER ENSTİTÜSÜ, SOSYAL BİLİMLER ENSTİTÜSÜ, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2025

Tezin Dili: İngilizce

Öğrenci: CAFER SARIKAYA

Danışman: ARZU ÖZTÜRKMEN YILMAZ

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu çalışma, travma ve nostaljinin karışık duygular ürettiği Ünye ve çevresindeki Ermeni toplumunun hafızasını, aidiyet duygularına odaklanarak araştırmayı amaçlamaktadır. Ünye, Ordu'ya bağlı küçük bir ilçe olup, batıda Samsun ile doğuda Ordu illeri arasında yer almaktadır. 1915'te Ermenilerin Tehciri ve 1924'teki Nüfus Mübadelesinden önce, o zamanlar tüm Karadeniz kıyılarında olduğu gibi Ünye'de de çok sayıda Rum ve Ermeni yaşıyordu. Bu tez, iç ve dış etkenlerin nüfus göçünde etkili olduğu ve Osmanlı coğrafyasındaki siyasi hareketlere paralel olarak toplumsal değişimlerin ivme kazandığı belirli bir tarihsel döneme odaklanmaktadır. Orta Karadeniz bölgesi nüfusu, Kırım ve Kafkas göçmenlerinin gelişi ve Ermeni ve Rumların göçüyle önemli bir değişim yaşamıştır. Bir yandan kitap, gazete ve hatırat gibi basılı materyallerin kullanıldığı bu çalışma, bir yandan sözlü tarih yaklaşımını da benimseyerek hem Ermeni hem de Ermeni olmayanların kendi yerel hafızaları üzerine anlatılarını bir araya getiriyor. Araştırma aynı zamanda ağırlıklı olarak Türkiye'de yürütülen bir saha çalışmasından oluşmaktadır. Bununla birlikte, Türkiye'nin Karadeniz bölgesinden Ermenilere ulaşmak için Ermenistan, Lübnan, Yunanistan, Fransa, Kanada, İngiltere, Amerika Birleşik Devletleri ve Kafkasya'ya (Gürcistan, Abhazya) yapılan ziyaretler sırasında sözlü ve arşiv kaynaklarına da yer verilmiştir.