Decentralism versus centralism in Ottoman Anatolia 1919-1922
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Boğaziçi Üniversitesi, ATATÜRK İLKELERİ VE İNKILAP TARİHİ ENSTİTÜSÜ, PSİKOLOJİ ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2002
Tezin Dili: İngilizce
Öğrenci: FATİH GÜMÜŞ
Danışman: MEHMET ASIM KARAÖMERLİOĞLU
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:ÖZET Osmanlı imparatorluğunun son birkaç yılı adem-i merkeziyetçi/yerelci bir hareket ve anlayışa tanıklık etti. Bu hareket imparatorluğun geleneksel siyasal kültüründen çok farklı bazı özelliklere sahipti. Her şeyden önce o, ülkede anti-bürokratik ve adem-i merkeziyetçi bir yönetimin kurulmasını öneriyordu. Ayrıca, bu amaca yönelik olarak, yerel birimlerde, özellikle vilayet ve nahiyelerde, yerel meclislerin kurulmasını önerdi ve talep etti. Bu hareket, İstanbul'daki geleneksel iktidar merkezinden çok, Anadolu'daki yeni siyasal merkezileşme hareketi ile, yani Mustafa Kemal'in yönlendirdiği siyasal (milli) hareket ile çatıştı. Mustafa Kemal'in yönlendirdiği siyasal hareket yeni bir siyasal merkez oluşturma sürecinde yerel örgütlerle veya yerel birimlerle sürekli bir gerilim içindeydi. Büyük Millet Meclisi bu iki farklı anlayışın bir araya geldiği ve adem-i merkeziyetçi/yerelci anlayışın kendisini somut olarak ortaya koyabildiği bir platform olmuştu. Adem-i merkeziyetçi/yerelci anlayış gerçekten imparatorluğun siyasal yapısını radikal bir şekilde reform etme potansiyeline sahipti. Bu amaca yönelik olarak, gerek anayasa düzeyinde bir kanunun çıkmasına önemli katkı sundu, gerekse de bazı temel kanunların çıkarılmasına veya taslakların oluşturulmasına yardımcı oldu. Ancak onun önerileri iktidar grubu tarafından kerhen desteklendi. Sonunda bu anlayışın meclisteki destekçileri tasfiye edildi, ve onların desteğiyle çıkarılmış olan kanunlar, veya bu kanunların bazı maddeleri merkezileşme sürecinin gereklerine göre ya ortadan kaldırıldı ya da yeniden düzenlendi. iv