Yōkai as Reflections of Modern Society in Pom Poko and Princess Mononoke

---

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Boğaziçi Üniversitesi, SOSYAL BİLİMLER ENSTİTÜSÜ, SOSYAL BİLİMLER ENSTİTÜSÜ, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2025

Tezin Dili: İngilizce

Öğrenci: CEMRE BAYBURA

Danışman: ARZU ÖZTÜRKMEN YILMAZ

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu tezin amacı Studio Ghibli'den eleştirmenlerce beğenilen iki animasyon film Pom Poko (1994) ve Prenses Mononoke'yi (1997) analiz ederek modern Japon toplumunda yōkai'ın ("doğaüstü ve tuhaf varlıklar") yerini ortaya çıkarmaktır. Yōkai ve yōkai ile alakalı doğaüstü folklor üzerine kurulmuş bu filmler yōkai'ı kullanarak modern Japon toplumunu yansıtır. Filmler, genellikle antropomorfik hayvan formunda olan yōkai üzerinde modernleşmenin negatif etkilerini göstererek bunu başarır. Bu negatif etkiler çevre kirliliği, doğanın yok edilmesi, ormansızlaşma ve bunların sonunda ortaya çıkan hayvan ölümleridir. Yōkai'ın hayvan görünümleri, sınır bölgelerinde yaşayan yaratıklar olmalarından gelen gizemli halleri ve Japon kültüründeki zengin ve geniş yerleri filmlerin yönetmenleri Isao Takahata ve Hayao Miyazaki'nin modern Japonya'yı rahatsız eden unsurların ele alınmasına yer verir. Folklorun popüler kültür içine nasıl entegre edildiğine dikkat etmenin önemli olduğu kanısındayım. Bu sebeple hem Japon halkının hem de dünya çağında seyircilerin sevdiği iki animasyon film seçtim. Bu filmleri analiz ederek yōkai'ın Japonya'da büyük bir rol oynadığını ve toplumun bir yansıması oldukları sonucuna vardım. Filmlerin, yōkai'ı kullanarak genç izleyicileri kendilerinin de dahil olduğu doğa ve kültür hakkında daha eleştirel düşünmeye teşvik ettiğini düşünüyorum.