The struggle within: "Moral crisis" on the Ottoman homefront during the First World War

---

Tezin Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Boğaziçi Üniversitesi, ATATÜRK İLKELERİ VE İNKILAP TARİHİ ENSTİTÜSÜ, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2018

Tezin Dili: İngilizce

Öğrenci: ÇİĞDEM OĞUZ

Danışman: MEHMET ASIM KARAÖMERLİOĞLU

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu çalışma son dönem Osmanlı entelektüellerinin sıklıkla dile getirdiği "ahlak buhranı" meselesine odaklanmaktadır. Ahlak buhranı tartışmasının özellikle Birinci Dünya Savaşı yıllarında doruk noktasına ulaştığı kanısından yola çıkan çalışmada, bu krizin savaşla ilişkisi ve ahlak buhranı algısının temelini oluşturan olgular araştırılmaktadır. Çalışmada, ahlak alanının rakip ideolojilere sahip entelektüeller açısından bir mücadele alanı olduğu iddia edilmekte; bu ideolojilerin ahlak anlayışı üzerinden nasıl politik konum aldıkları anlatılmaktadır. Devletin gözünden ise ahlak meselesinin savaş döneminde milli güvenlik sorunu haline geldiğine dikkat çekilmektedir. Savaş dönemi ülkeler arası rekabetin kültürel alana yansıması ahlak üzerinden gerçekleşmiş, ahlaksızlık; kamuoyunda ve siyasette, gelişmiş Avrupa ülkelerinden ithal edilen bir sosyal sorun olarak görülmüştür. Sosyal alanda ahlak için ise geleneksel aile düzeninin sarsıntıya uğradığı savaş döneminde taşrada erkeklerin korumasından uzak kalan kadınlar ve asker aileleri ve ahlak suçları çalışılmıştır. Bu tezde, ahlakın yasama, reform, ilerleme düşüncesi ve yeni bir toplum tahayyülündeki yer edinişinin hikayesi anlatılmaktadır. Çalışma, aynı zamanda günümüzde ahlakla ilişkilendirilen hayat tarzı, kimlik ve ahlaka dayalı politik konumlanışlara dair de ipuçları vermektedir.