Role of IroC in the fly olfactory system

---

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Boğaziçi Üniversitesi, FEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ, FEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2011

Tezin Dili: İngilizce

Öğrenci: MUSTAFA TALAY

Danışman: ARZU ÇELİK FUSS

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Görme ve koku alma nöronları gibi duyu nöronları duyusal örtüşmeyi engellemek amacıyla nöron başına sadece bir duyu reseptörü sentezleme eğilimindedirler ve beyindeki belirli bölgelere aksonlarını göndererek özel bağlantılar oluşturmaktadırlar. Bahsi geçen her iki sürecin de altında yatan moleküler mekanizmalar büyük ölçüde bilinmemektedir. Koku alma sistemi sadece tek bir reseptör geninin çok geniş bir repertuardan (farede 1200 civarında) seçilip ifade edilmesi itibariyle uç bir örnek teşkil etmektedir. Drosophila'nın koku alma sistemi, sayıca az hücre ve reseptörden oluşması ve çok iyi tanımlanmış olması itibariyle bu mekanizmaları çalışmak için ideal bir sistem örneğidir. Drosophila'nın iki koku alma organından biri olan maxillary palp'ta, özellikle de iki koku reseptör geninin, OR33c ve OR85e'nin, birlikte sentezlendiği bir alt grup koku alma nöronlarında, IroC transkripsiyon faktör ailesinin ifadesini gözlemledik. Daha önce IroC'nin iki rodopsin geninin sinek retinasında birlikte sentezlenmesini düzenlediği ve retina hücrelerinin aksonlarının bağlantısına katkıda bulunduğu gösterilmiştir. Bu bilgiler ışığında klasik işlev kaybettirme ve işlev kazandırma deneyleri yaparak bu gen ailesinin sinek koku alma sistemindeki olası rolünü tespit etmeyi amaçladık. Sonuçlarımız IroC'ye sinek koku alma sisteminde üç işlev atfetmektedir. (i) Iro proteinleri, OR33c ve OR85e genlerinin ifadesini baskılamaktadır. (ii) Iro proteinlerinin, pb2B nöronlarının progenitör hücrelerden özelleşmesinde rolü olabilir. (iii) Iro proteinleri koku alma nöronlarının beyinde doğru bağlantıları oluşturmasına katkıda bulunmaktadır.