Assortment games with effort in online marketplaces

---

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Boğaziçi Üniversitesi, FEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ, FEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2018

Tezin Dili: İngilizce

Öğrenci: CEREN ÇEHRELİ

Danışman: TANER BİLGİÇ

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu tezde duopolist satı c ları n çevrimi çi pazar yerindeki ürün çeşitliliği ve reklam çabası oyunları ele al ınmıştır. Oyuncular ın karlı l ıkları nı eniyileme önerileri üzerine çalışılmış, online pazar yerinin satı c ları na katma de ğer katacak bir ürün çe sitlili ği veya reklam hizmetinde bulunup bulunamayaca ğı sorusuna cevap aranmıştır. Bu kapsamda a) oyuncuları n aynı ürün çeşitliliğine sahip oldukları b) oyuncuları n ortak ür ünlere ek olarak kendilerine m ünhasır ürün çe şitlerine sahip oldukları durumları g özlemlenmi ştir. Çalışılan iki durum i çin de hem pazar yerinin satı c ları tek merkezden y öneterek karar mekanizması oldu ğu merkezileştirilmiş, hem de sat c ları n kendi ürün çeşitliliği ve reklam çabası kararlar ın ı vererek bir rekabet oyunu yaratt kları merkezi olmayan iki y önetim bi çimi alt ında uygulamalar yap ılmıştır. Bu çalışmada, fiyatlar ın pazar yeri taraf ından belirlendiği, reklam f ırsatı n ın yalnı zca bir oyuncuya verildi ği ve oyuncunun ürün yelpazesindeki t üm ürünleri i çin ge çerli oldu ğu, müşterilerin rasyonel ve menfaatlerini eniyilemek ama çlı al ışveriş aktivitelerinde bulundu ğu varsayılmıştır. M üşterilerin tercih s üreçleri MNL çer çevesinde modellenmi ş ve m üşteri fayda fonksiyonuna satı c ları n reklam çabası mekanizması eklenmi ştir. Oyuncular ın reklam aktivitelerinin, ürünlerinin çevrimiçi pazar yerinde g österilme pozisyonlar ı ile bağlantılı oldu ğu düşünülmüştür. B öylelikle ilk a şamada tek sat cıcı için do ğrusal olmayan bir matematiksel eniyileme problemi modellenmi s, sonrası nda sayı sal çalışma yapılmıştır. Bulgular ım ız pazar yerinin reklam teklifi fı rsat yla karl ıl ığ ın iki y önetim bi çiminde de arttı rd ığı nı g österiyor. Satı c ılar i çin reklam önemli öl ç üde karlı lı k avantaj sa ğlamaktad r. Merkezi sistem rekabet durumunda kaybeden oyuncuyu daimi olarak korurken, ek olarak kendine m ünhası r bir ürün f rsatı da bu oyuncuya bir rekabet gücü kazand ırmaktad r. Rekabet her durumda sistemin daha fazla reklam çabası kullanmas ına neden olmu ştur.