Unzipped mediates axon guidance of Drosophila melanogaster mushroom bodies through neuron-neuron and neuron-glia interactions
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Boğaziçi Üniversitesi, FEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ, FEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2016
Tezin Dili: İngilizce
Öğrenci: BAHADIR ÇAĞRI ÇEVRİM
Danışman: ARZU ÇELİK FUSS
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Drosophila mantarsı yapıları (MY) öğrenme, hafıza ve pek çok farklı davranışın düzenlendiği nöropildir. İşlevsel rolünün yanısıra, MY axon gelişim dinamiklerini araştırmak için önemli bir modeldir. MY birbirine benzerlikleri olsa da farklı akson yöneliminine sahip üç farklı tip nörondan oluşur. MY gelişıminin morfolojisi ve gelişim esnasındaki hücresel dinamikler detaylı olarak tanımlanmıştır ve geliştirilen pek çok genetik araç değişik araştırmalar yapmayı mümkün kılmaktadır. MY gelişimi esnasında nöron-nöron etkileşimlerinin rolü görece iyi tanımlanmıştır (Siegenthaler ve ark., 2015), fakat nöron-gliya etkileşimlerinin rolü hala bilinmemektedir. Bu araştırmada unzipped'in (uzip) MY axon yönelimdeki rolü araştırılmıştır. Mutant bireyler ile yapılan ilk deneyler uzip'in MY akson yönelimi için gerekli olduğunu göstermiştir. Değişik nöron popülasyonlarında uzip ifadesinin susturulmasıyla, MY nöron alt türleri tarafından Uzip ifadesinin bu nöronların birbirleriyle etkileşimi için zaruri olduğu gözlemlenmiştir. Bunun yanısıra, gliyalara özgül ifade susturma deneyleri sonucunda gliya hücrelerinin de MY akson yönelimi için gerekli olduğu görülmüştür. Tüm işlevsel analizler birlikte ele alındığında, Uzip'in yalnızca daha önceden bilinen nöron-nöron etkileşimlerinde değil; bu ilk defa bu çalışma esnasında ortaya çıkartılan nöron-gliya etkileleşimlerinde de önemli rolü olduğu görülmüştür. Ayrıca, MY aksonlarının yönelimini kontrol eden Uzip sinyalizasyonu, daha önce tanımlanmış akson kılavuz kılavuz moleküllerinden nrg, sema-1a, CadN ve drl'yi de içermektedir. Bu moleküllerin MY akson yönemlimini düzenledığı daha önceden gösterilmir ve bu çalışma hem bu etkileşim ağlarının daha detaylı anlaşılmasını sağlamakta hem de gliyaları da bu mekanızmya dahil etmektedir.