A packaging waste recovery education program (PWREP) and its impact on middle school students' environmental literacy and environmentally responsible behaviour


Tezin Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Boğaziçi Üniversitesi, ÇEVRE BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ, ÇEVRE BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2024

Tezin Dili: İngilizce

Öğrenci: MELTEM CEYLAN ALİBEYOĞLU

Danışman: BURAK DEMİREL

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu çalışma, proje tabanlı öğrenme yöntemini kullanarak ortaokul öğrencileri için Ambalaj Atıklarının Geri Kazanımı üzerine bir eğitim programı geliştirmeyi, uygulamayı ve değerlendirmeyi amaçlamıştır. Programın öğrencilerin çevre okuryazarlığı, yani çevreye karşı sorumlu davranışlar da dahil olmak üzere çevresel bilgi, tutum ve becerilerinin yanı sıra çevresel bilgi ve geri kazanıma yönelik tutumları üzerindeki etkisi araştırılmıştır. Çalışmada nicel araştırma yöntemi kullanılmış, eşdeğer olmayan bir kontrol grubu ile yarı deneysel olarak tasarlanmış, ön test-son test kullanılmıştır. On dokuz yedinci sınıf öğrencisi, araştırmacının tasarladığı ve 12 ders boyunca uyguladığı Ambalaj Atıkları Geri Kazanım Eğitim Programına katılmıştır. Uygulamadan önce ve sonra toplanan veriler, öğrencilerin çevre okuryazarlığı seviyelerindeki değişiklikleri ve ambalaj atıklarının geri kazanımına yönelik bilgi ve tutumlarını değerlendirmek için analiz edilmiştir. Programın etkililiğini ölçmek için altı araç kullanılmıştır. Araştırmacı, iki aracı ortaokul öğrencileri için uyarlamış ve geri kalanını geliştirmiştir. Sonuçlar, çevresel bilgi, çevreye yönelik duyuşsal eğilim, çevresel problem çözme becerileri ve çevre karşı sorumlu davranışlarında önemli gelişmeler olduğunu göstermiştir. Öğrenciler, geri dönüşüm ve atık geri kazanımına karşı daha olumlu tutumlar sergilemiş ve ambalaj atıklarının geri kazanımı konusundaki bilgileri önemli ölçüde artmıştır. Genel olarak, Ambalaj Atıkları Geri Kazanım Eğitim Programı öğrencilerin çevre okuryazarlığını ve sorumlu davranışlarını olumlu yönde etkilemiştir. Yarı yapılandırılmış görüşmelerden elde edilen nitel veriler, kavramsal ve prosedürel bilgilerde önemli kazanımlar, olumlu davranışsal ve tutumsal değişiklikler ve çevre sorunlarına çözüm odaklı bir yaklaşım ortaya koymuştur. Bu çalışma, Ambalaj Atıkları Geri Kazanım Eğitim Programı'nın çevre okuryazarlığını geliştirmedeki etkiliğini vurgulamakta ve benzer programların genel eğitim sistemine entegre edilmesinin kapsamlı ve sürdürülebilir bir etki yaratma potansiyeline sahip olduğunu önermektedir.