The question of model companionability: positive and negative answers

---

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Boğaziçi Üniversitesi, FEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ, FEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2022

Tezin Dili: İngilizce

Öğrenci: FEYZA NUR BERKSOY

Danışman: ÖZLEM BEYARSLAN

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bir evrensel T teorisinin model eşi, T'nin varlıksal kapalı modellerinin teorisinin aksiyomlarından oluşur. Bu tezde teorilerin model eşlenebilirliği kavramı incelenmiştir. Bazı iyi bilinen teorilerin model eşi örnekleri sunulup ardından model eşi olmayan teorilerden örnekler verilmiştir. Bu tezin ana odak noktası "Kompaktlık Argümanı" olarak adlandırdığımız bir tekniğin üzerinde durmaktır. Kompaktlık Argümanı, bir teorinin model eşi olmadığını kanıtlamak için kullanılır. Kompaktlık Argümanını kullanarak model eşi olmadığı kanıtladığımız teoriler şunlardır: gruplar teorisi, halkalar teorisi, çizge teorisinden iki örnek, iki değişmeli otomorfizmalı cisimler teorisi ve otomorfizmalı yoğun lineer sıralama teorisi. Kanıtların daha anlaşılır olmasını sağlamak için kanıtları destekleyen orjinal diyagramlar inşa edilmiştir.